Smak na… Gazpacho (Sierpień, Tydzień 32)
Nie ma bardziej charakterystycznej, andaluzyjskiej potrawy niż
Gazpacho. Podawana na zimno zupa ma cztery zasadnicze składniki: warzywa,
oliwę,
ocet oraz pieczywo. Kiedyś wszystko było drobno krojone, dziś raczej używa się malaksera.
Łączenie chleba z oliwą to stary zwyczaj sięgający jeszcze czasów Imperium Romanum. Dlatego niektórzy wskazują, że to właśnie
Rzymianie byli prekursorami tej potrawy - nazwę wówczas wywodzi się od słowa
caspo, czyli siekać na kawałki. Jednocześnie
Andaluzja, to kraina długo pozostająca pod wpływem
Maurów. Dlatego w opozycji stoi teoria, że to właśnie
arabska potrawa, a jej nazwa oznacza rozmoczony chleb.
Pomijając genezę jest to jednak z najbardziej upowszechnionych hiszpańskich potraw, co wynika z faktu, że świetnie sprawdza się w upalne dni. Ścisłej listy składników nie ma, ale w klasycznej wersji nie powinno zabraknąć
pomidorów oraz
czosnku. Taka jest zresztą baza jednej z popularniejszych odmian tego chłodnika:
Salmorejo. Z drugiej strony w tej samej Andaluzji można natknąć się na przesiąknięte migdałami
Białe Gazpacho, zwane także
Ajoblanco.
Swoboda w stosowaniu dodatków jest jednak dziś dość szeroka - i to nie tylko
papryki czy
ogórka, ale także takich owoców jak arbuzy, czy truskawki.
...
Smak na… Bób (Lipiec, Tydzień 31)
Bób (łac. Vicia faba) wywodzi się ze wschodniej części morza Śródziemnego gdzie była kultywowana już 6.000 lat p.n.e. - to właśnie z niego, a nie z ciecierzycy powstawały pierwsze Falafele. Dziś najwięcej upraw prowadzonych jest w północnych Chinach oraz w Wielkiej Brytanii i Francji. W Polsce znana przede wszystkim w postaci świeżych ziaren. Na świecie sprzedawana jest także suszona. W krajach anglojęzycznych znane w Polsce duże ziarna bobu nazywane są ...
Smak na… Soczewicę (Luty, Tydzień 8)
Dla Włochów soczewica to symbol nadziei na udany Nowy Rok. Stąd tradycyjnie nie powinno jej zabraknąć na pierwszym styczniowym obiedzie - typowym daniem podawanym przy tej okazji jest Cotechino z soczewicą.
Na półwyspie Apenińskim nie mają jednak wyłączności na symbolikę związaną z soczewicą. Szczególną reputację wyrobiła sobie już w Starym Testamencie, gdzie Jakub kupił od Ezawa prawo pierworództwa właśnie za miskę soczewicy. I to właśnie na ...
Smak na… Wątróbkę (Styczeń, Tydzień 3)
W mięsnym kalendarzu jesień to okres który najbardziej kojarzy się ze świniobiciem i wszelkiego rodzaju ubojem zwierząt. Tradycyjnie wówczas przygotowywano zapasy na zimę w postaci kiełbas, szynek i innych peklowanych mięs.
Takie wydarzenia jak świniobicie do dziś pełnią jeszcze rolę spotkań towarzyskich, gdzie w menu główną rolę odgrywa mięso. Zazwyczaj na pierwszy ogień idzie to co wydobędzie się na początku, w trakcie patroszenia zwierzęcia, czyli ...
Smak na… Cytryny (Styczeń, Tydzień 2)
W PRL-u każde dziecko wiedziało, że cytrusy - pomarańcze, mandarynki i cytryny właśnie - to ewenement natury: owoce zimowe. Geografia sprawia, że koniec roku to czas kiedy właśnie cytrusy dojrzewają - drzewek cytrynowych najwięcej jest w Chinach, Meksyku, Indiach i Argentynie.
Cytryna, która najpewniej jest krzyżówką Gorzkiej Pomarańczy oraz Cytronu wywodzi się z Dalekiego Wschodu, ale w znacznie bliższy nam rejon Śródziemnomorski zawędrowała jeszcze przed ...
Smak na… Święta we Włoszech (Grudzień, Tydzień 51/52)
Włochy to kraj ogromnie zróżnicowany. Odnosi się to także do tradycji obchodzenia świąt Bożego Narodzenia (Natale). Widać to już w podejściu do Wigilii (Vigilia). Niektórzy celebrują ją nie mniej poważnie niż Polacy, inni przedkładają raczej obiad następnego dnia.
24 grudnia podobnie jak u nas królują ryby (i owoce morza) oraz pierogi. Serwowane są wszystkie rybne dania, które można dostać w ciągu roku, ale jak Polacy szczególnie upatrzyli sobie ka...
Smak na… Cynamon (Grudzień, Tydzień 50)
Schyłek jesieni na Cejlonie oznacza koniec pory deszczowej. Można więc wrócić do zbioru kory z rosnących tu Cynamonowców. Sri Lanka to światowy potentat w tej dziedzinie i dostawca najlepszej jakości tzw. Cynamonu Prawdziwego. Odmian cynamonowców, których kory używa się jako przyprawy jest jednak co najmniej cztery (wśród nich także Casia). Rozprzestrzeniły się po całym świecie - korę z tych drzewa zbiera się do Ameryki Południowej, aż po Daleki Wschód....
Smak na… Dania Jednogarnkowe (Grudzień, Tydzień 49)
Jednogarnkowe dania to kwintesencja europejskiej kuchni. Szczególnie na popularności zyskiwały i zyskują gdy jesień przynosi słotę. Wówczas trzeba dużo energii i ciepła na cały zimny dzień. Wszelkiego rodzaju Eintopfy, to jednak także wygoda. Tak jak ze robieniem zupy - wszystko wrzuca się do garnka i gotuje długo, aż smaki się zmacerują.
Gorące kociołki w największym stopniu kojarzą się z prostą kuchnią wiejską. Stąd mamy wszelkiego rodzaju bałka...
Smak na… Oliwki (Listopad, Tydzień 48)
Jesień to czas pierwszych zbiorów oliwek. Na pierwszy ogień idą te niedojrzałe, zielone - ich zbiory trwają od przełomu września i października, aż do połowy listopada. Wówczas owoce robią się już wyrośnięte i barwę zmieniają na czarną. Te strząsane z drzew (zbiory są robione ręcznie) będą aż do stycznia, lutego.
Jeden z najsłynniejszych oliwkowych przysmaków to prowansalska Tapenade. Pasta z oliwek używa nie tylko do smarowania grzanek, ale ...
Smak na… Szafran (Październik, Tydzień 42)
Jeśli chodzi o przyprawy to jesień należy przede wszystkim do Szafranu. Znamiona czyli pręciki wyrywane z pąków Krokusa uznawany są za najdroższą przyprawę świata (biorąc pod uwagę gramaturę). Historia szafranu prawdopodobnie sięga jeszcze Mezopotamii. Najpierw używany był przede wszystkim do barwienia materiałów – Fenicjanie farbowali nim welony młodych panien. Do Europy przywieźli go Arabowie w VIII wieku podbijając Hiszpanię. Francuzi poznali go jednak ...
