year : 2026 93 w tej kategorii

Caponèt / Pèss-Còj (Piemonckie gołąbki)

Caponèt - zwane też Capunet, Caponet, Capunit lub Pèss-Còj - to klasyczne piemonckie gołąbki z liści kapusty, zrodzone jako skrajnie „biedne" danie z resztek mięsa i chleba, które z czasem stało się kuchennym kultem regionu. Podobnie jak w przypadku gołąbków etymologia jest związana z ptactwem, ale całkiem innym i wynika z wyobraźni ludowej Piemontu: caponèt wywodzi się od cappone – kapłona, kastrowanego, tuczonego koguta, tradycyjnego symbolu dania luksusowego. ...

Spiedini / Spitini (Szaszłyki z roladek wołowych)

Spiedini (na Sycylii w formie dialektalnej Spitini) wyrastają z jednej z najstarszych technik kulinarnych – pieczenia nad ogniem na rożnie – ale we Włoszech przekształciły się w bardzo lokalne, często „biedne" dania: nadziewane roladki na patyku. Już w Iliadzie  pojawiają się opisy mięsa nadzianego na żelazne pręty i pieczonego nad węglami. Z czasem technika ta dotarła z świata greckiego do Italii – szczególnie przez Magna Graecia czyli południe Włoch – a w ...

Braciole (Zrazy duszone w pomidorach)

 Braciole to pierwotnie „biedne" zrazy z południa Włoch – cienkie plastry mięsa zawijane z prostym farszem i długo duszone w sosie, które z czasem stały się klasykiem domowej kuchni Kampanii, Apulii i Sycylii. Są blisko spokrewnione z Involtini – to w zasadzie ta sama idea zawijanych zrazów, tyle że na południu Włoch noszą własną, regionalną nazwę. Chociaż podobne całkiem inna jest jednak ich geneza. Involtini w wolnym tłumaczeniu to zrazy zawijany, a samo słowo ...

Ostrosz

Ostrosz (łac. Trachinus draco), nazywany też Ostroszem Drakonem lub Smokiem to morska ryba z rodziny ostroszowatych (Trachinidae), o białym, delikatnym mięsie cenionym zwłaszcza w kuchni śródziemnomorskiej. Jest niedużа (10 - 25 cm), drapieżna z jadowitymi kolcami na grzbiecie i pokrywach skrzelowych, żyjąca na piaszczystym dnie, w którym często się zagrzebuje – co zwiększa ryzyko przypadkowego nadepnięcia przez kąpiących się. Występuje we północno-wschodnim ...

Płaszczka / Raja / Stingray

Płaszczki to bardzo ogólna nazwa ryby chrzęstnoszkieletowe blisko spokrewnione z rekinami. Ich ciało  jest silnie spłaszczone grzbietobrzusznie, a płetwy piersiowe tak szerokie, że zlewają się z tułowiem i głową, nadając sylwetce kształt rombu lub koła - tworzą z tułowiem charakterystyczny „latający dywan". Ogon jest zwykle długi, batowaty, czasem zakończony kolcem jadowym. Szkielet zbudowany jest wyłącznie z chrząstki, bez kości, podobnie jak u rekinów. Oczy leżą ...

Bourride (Langwedocko-prowansalska zupa rybna)

Bourride to prowansalsko-langwedocka zupa rybna na czosnku i aioli, bliska Bouillabaisse, szczególnie mocno zakorzeniona w portowych miastach Toulon, Sète i Agde na wybrzeżu Var-Hérault. Nazwa pochodzi z prowansalskiego bourrido lub oksytańskiego borrida, od czasownika bouri/bouli – gotowany, przegotowany – co podkreśla, że centrum potrawy jest prosty akt długiego gotowania w wywarze, a nie spektakl składników. Z tego samego źródłosłowu wywodzi się zresztą liguryjska ...

Pizza al Tegamino / Pizza al Padellino (Pizza pieczona na patelni)

Pizza al Tegamino zwana też Pizza al Padellino to specjalność kulinarna typowa dla Turynu – mała, gruba pizza wypiekana w natłuszczonej metalowej patelence (tegamino lub padellino), która daje charakterystyczny efekt: chrupiące, dobrze wypieczone dno i rant, miękki i wilgotny środek, coś pomiędzy Focaccią a klasyczną Pizzą, ale w formacie jednej, małej porcji. Jej początki sięgają pierwszych dekad XX wieku i są niejasne – brak jest jednego wynalazcy i zdanie jesteśmy ...

Arancini (Faszerowane i smażone kulki ryżowe)

Arancini (na zachodzie Sycylii w formie żeńskiej: arancine) to sycylijski street-food o korzeniach sięgających arabskiego panowania na wyspie w latach 827–1091 – złociste, panierowane kulki lub stożki z ryżu z nadzieniem, których nazwa nawiązuje do małych pomarańczy (arance). Obydwa te produkty, podobnie zresztą jak szafran używany do barwienia ryżu wprowadzili Arabowie, który mieli zwyczaj jedzenia go przyprawionego mięsem i warzywami. Goście nabierali ryż rękami z ...

Pasta Cresciuta (Ciasto smażone)

 Pasta Cresciuta – mimo że dosłownie znaczy „wyrośnięte ciasto" – to nie makaron, lecz archetypowy neapolitański zaczyn do smażonych przekąsek: bardzo prosta, mocno nawodniona pasta z mąki, wody, drożdży i soli, która po wyrośnięciu daje bazę do Zeppole, Pizzette Fritta i innych smażonych przysmaków. To jeden z filarów ulicznego jedzenia Neapolu – i prawdopodobnie najstarsza forma tego, co dziś znamy jako „frittura napoletana". Sama nazwa pochodzi od crescere ...

Zeppole / Zèppuli (Kalabryjskie ciasto faszerowane)

Zeppole to rodzina smażonych lub pieczonych ciast drożdżowych głęboko zakorzeniona w tradycji południa Włoch – Neapolu, Lacjum i Kalabrii. Korzenie tej tradycji sięgają starożytnego Rzymu, gdzie podczas święta Liberalia jadano słodkie smażone ciasta posypane cukrem lub cynamonem. Współczesna Zeppola jako konkretny wyrób cukierniczy pojawia się jednak dopiero w XVIII wieku, a pierwszą spisaną receptę na Zeppole di San Giuseppe przypisuje się Ippolito Cavalcantiemu w ...