Gęś
Gęś to ptak udomowiony już 3 tys. lat temu. W Europie i basenie Morza Śródziemnego zaczęto jednak hodowlę innego ptaka niż w Azji. Na zachodzie udomowiono nieco większą i białą
Gęś Gęgawę (łac.
Anser anser), podczas gdy w Chinach i na Dalekim Wschodzie od wieków hoduje się szaro brązową
Gęś Łabędzionosą (łac.
Anser cygnoides). Obie jednak zyskały wspólną nazwę gatunkową
Gęś Domowa (łac.
Anser domesticus), aby odróżnić je o wciąż dzikich krewniaków, których w Polsce można oglądać głównie na przelotach w czasie wiosennej i zimowej migracji.
Udomowiona została też niewielka
Gęś Białoczelna (głównie w Rosji) oraz bardziej okazała
Bernikla Kanadyjska (w Ameryce Północnej).
Hodowla gęsi od starożytności na tyle się rozwinęła, że różnice wykształciły się także w obrębie jednego gatunku.
Gęś Włoska Biała jest np. szczególnie popularna w głównie
Emilii-Romagni i stąd jej miejscowa
Oca Romagnola, a po sąsiedzku w delcie Padu można natknąć się na lokalną odmianę
Gęsi Weneckiej (wł.
Oca Veneta) zwanej też
Oca Padovana. Z kolei
Gęś Tuluzka (fr.
Oie de Toulouse) to najlepszy materiał na
Foie Gras oraz
Confit.
Polska to europejski lider w produkcji gęsiny (głównie na eksport). Rodzimi hodowcy najczęściej posługują się zlokalizowaną Gęsią Włoską Białą. Co może zaskakiwać została sprowadzona z Danii. Trafiła do Instytutu Zootechnicznego w Kołudzie (w okolicach Inowrocławia) i przemianowana została na
Gęś Białą Kołudzką. To ptaki duże (gąsiory dorastają do 8 kg) i płodne, które dają też dużo pierza.
Poza Kołudzką hodowane są też inne gęsi, zależne od rejonu Polski. Na północy jest to m.in. niewymagająca
Gęś Pomorska o dobrze rozwiniętych piersiach (do 7 kg masy), nieco mniejsza
Gęś Kartuska, a także
Gęś Rypińska i
Gęś Suwalska. Na południu kraju znaleźć można z kolei
Gęś: Lubelska, Kielecką, Biłgorajską, Podkarpacką i Zatorską.
W ostatnich latach na popularności zyskuje także hodowla azjatyckich
Gęsi Łabędzionosych.
...
Castra czy też Castradina to solone, nacierane ziołami, krótko wędzone, a następnie suszone udo baranie. Cała operacja trwa dwa dni. Jest specjałem weneckich rzeźników, ale ponoć wywodzi się z Dalmacji - wedle legendy w czasie epidemii panującej w Wenecji tutejsi mieszkańcy musieli sprowadzać mięso ze swoich zamorskich włości, a Dalmacja była wstanie dostarczyć tylko owce. Nazwą nawiązuje do faktu, że robi się ją z mięsa kastrowanych baranów. Na rynek trafia zazwyczaj na tydzień przed dniem Santa Maria della Salute które wypada 21 listopada. W święto Ofiarowania Najświętszej Maryi Panny Wenecji przyrządza się z niego rodzaj gulaszu.
...